name

folgje ús

Facebook Twitter Google

 

In mûlfol treast foar de majesteit - Ferhalen

Offer

Friduwih Riemersma - Fers2 nû. 5.3, 10 febrewaris 2019

 

friduwih riemersma image

 

 

Under it lege plafond fan parste strieplaten stiet ien silhûet yn unifoarm. In fint. Se hawwe net iens de muoite nommen om der in froulike bewaker by te heljen. Sa skjin har nocht moatte se fan my hawwe, om har net mear oan har hillige regels te hâlden, fan rjocht op liiflike privacy of hoe’t se it ek krekt neame. Foar de details fan har ûnneifolgbere foarskriften wenje ik hjir godtank net lang genôch.

It komt it tichtst by in treppehûseftige romte, tink ik. Mar al fiel ik in betegele flier, ik sjoch sa gau gjin rutsjes. It iennichste tl-balkje hinget oan syn stroomtriedden efter de rêch fan dy fint. Dat ik mien dat ik him nea earder sjoen haw komt miskien benammen om’t hy my wol sjen kinne moat, mar net docht as ken er my. Faak litte se ûnbekenden de smoarge putstjes opknappe, logysk. Lju yn anonym tsjinsttenu. Syn stielen noazeskuon stean yn in sintimeter wetter en hy siket efkes nei wêr’t de lekkerij wei komt, dat wol sizze, syn kin kypt koart omdel en omheech en fluch wer wach foarút.

Dan hellet er de rjochterhân efter de rêch wei en wiist mei de tomme nei rjochts, foar my lofts, it pikketsjustere neat yn: “Fuort.”

Eat sloarpet syn stim op. Mooglik de parste strie boppe ús.

“Wat sizze jo?”

“Fuort.” Hy stekt de tomme wer út.

Wy kinne hjir net fuort. Dat is ek regel. In hurdenien, dy’t se net brekke.

“Sjit op.”

Ik stap it tsjuster mar yn. De rjochting fan de tomme wie net al te sekuer. Nei in meter of wat skeuveljen rin ik stomp op eat. In stielen balustrade. Parallel, mei in meter dertusken, noch ien. It is in roltrep! Hat dit in winkel west? Dêr is in treptree. Ja, in âlde stilsteande roltrep. It tsjuster leit net oan myn eagen. Gjin spat ljocht hjir. As ik myn foet oer de tree sko, kin ik de nije tree fine. Bin ik allinne? Aansen kom ik ien tsjin. Of dy fint fan boppen komt my efternei. Fersin. Fuort, haha. Fansels net. Kom mar wer gau mei. Mar de treden binne no hast knibbelheech. Ik sit healweis de trep of sa. Noch altyd neat dat my opkeart. No giet it flugger. De treden binne wer plat. De balustrades hâlde op. Hoe no fierder. Ik swit. De hannen dogge my sear. No moat der ien komme dy’t my by de earm krijt. Wat soest stom âld wiif: fuort?

Mei de earms foarút nim ik lytse stappen. In muorre. Ik hear in trem tingeljen. Dat is lang lyn. In richel. Nee in doar! Op mulhichte in âlderwetsk foardoarslot. De pal sit rjochts. Yn it begjin wie it prachtich hjir. Se regelen alles. Al gau wie it har feest, net mines. Wy mar mei syn allen leave lieten sjonge, mar de rottige post steapele him op. De pal fan it slot nei rjochts lûke. De doar sil nei binnen ta iepenje. As er iepengiet. As er echt iepengiet: drave. Want net fuortendaliks, mar krekt as jo in moai eintsje fan har nêst ôf binne stekke se it mes yn jo rêch. Drave. Net efterom sjen.

 

De tillefoan giet. Ik sit op myn bank, noch yn myn kantoarklean en deroerhinne myn Just Do It running vest, dêr’t ik net iens mei foar it rút stean wol, lit stean outdoor sporte. Wy ha in kâlde, grize maaiemoanne mei hjoed de hiele dei in gemien sigen. It is in priveenûmer. Ik kin ek net opnimme. Ik nim op.

“Ja it is mei my. Kinst my helpe? Witst noch wa’t C is? Kenst har noch? Der is in, der is wat mei C. Wy fersykje, ik freegje datsto, soest hjir delkomme kinne asjeblyft? Sa gau mooglik?”

“Bêste mefrou—”

“Ik bin in menear. Makket net út. Ast my sjochst witst it wol wer. Do moast prate mei C. No dalik. Wy hawwe der hiel wat foar oer. Ik mei sels gjin bedraggen neame, mar echt. Komst deroan?”

“Net plausibel.”

“Kom, sawat in jier lang dyn nûmer ferskûlje, om mar wat te dwaan, al helpt it net? Al gau koest it ferskil net mear tusken de eagen wiid iepen om’t se efter dy oan sitte, of gewoan paranoia. Plus, it like better om te witten dat se dy yn ’t fisier hiene. Sa’n tillefoantsje as no past just wol krekt yn it patroan: dy nei ús werom lokje, út frije wil, sizze datsto allinnich ús rêde kinst, belofte fan in substanjeel honorarium, de sinne wat skine litte yn dyn grize bestean? Witte wy wol. Mar wy ha gjin kar.”

“Myn bestean is net griis.”

“Sorry.”

“Ik haw allinne in scooterke. Gjin auto. Wêr moat ik wêze?”

“Tankewol! Selde plak.”

“Echt wier? Jimme binne komplete idioaten.”

“Yep. Kom nei de doar dêrst doe út rûn bist. Dêr stean ik.”

Nei alle gedoch net ûndergrûnsk gien, hmm. Mar de scooter leit oan ’e stroom, hoe koe ik dat no fergetten ha? En dy C dy’t ik net ken, moat ik net taret wêze op wat der mei har is? Ik wit net oft it ferstanniger is om wol of net werom te skiljen, ineminemutte. Mar der is gjin berik djip yn ús parkearkelder. Dat lost alles op. Nee blinder, it lost neat op. Ik lis myn tillefoan ûnder ien fan ’e goed tolve gleaunread knipperje dummy feiligenskamera’s ûnderweis nei de strjitte. Se ha my al. Ik kin no likegoed nei de bushalte.

De wyn hat him dellein yn de djoerdere stedswyk mei yn syn royale portiken de glânzgjend gielkoperen belboerden fol statich klinkende nammen. As se my fertelle dat se my hjir x jier lyn fia de glêstriekabel upload ha, leau ik it ek. Ik kin my net heuge dat ik hjir ea troch in foardoar kommen bin en ik wit neat fan ’e doar dêr’t it út rûn west ha moat. Dy C kin har bêst K neamd ha yn dy tiid, elkenien wiksele dêr kontinu fan hierstyl, bankstel en namme. Efter in gigantyske klimroas, al flink yn ’e knop, skûlet in steech. Hy rint nei fyftjin stappen blyn op in hikke. Drukkend stil hjir, gjin fûgeltsje. Lofts sit in doar. In fuotsje—in bern? Myn hert slacht in tel oer.

Ynienen stean ik op ’e gallerij neist tillefoanman. Hy hat syn unifoarmjaske boppe in running short mei in swoosh en op de ien of oare manier jout dat in bân. Mei syn tillefoan swaait er rûntsjes yn ’e loft.

“Nei ien fan dy twa plakken ta moasto har jeie. Dan komt se moai foar de blinds dy’t wy krekt ynrjochte hawwe. Dan kinne wy har weihelje.”

“Wat? It klinkt nei de dinosaurus yn Novac.”

“Game dogge wy hjir net. Regels.”

“Jo miene it?”

Hy lûkt de mûle fan kin der neat oan dwaan en jout my in reade tsjinsttillefoan mei earkes.

“Prate seine jo niis! Ik tocht dat ik har fan it dak ôfprate moast, lykas de oare kearen. Lit my mei har prate!”

“Se is bewapene. Swier.”

“Bist net wiis! Ik haw har sjoen. Se is in bern! Trettjin, fjirtjin. In famke! Op roaze sneakerkes!”

“Wy geane no yn aksje. Do giest dy kant om.”

Hy sprintet fuort en ik sakje troch de knibbels mei de rêch tsjin de gielige bakstien oan. De kantoarbroek knypt my yn ’e hoksen. Neitinke no. De keale steppe hjirûnder is in sletten binnentún. Dêr hielendal om hinne rinne de gallerijen, fiif heech, mei skânsen oant boarsthichte yn de swiere, sletten, bakstiennen boustyl dêr’t se it gebou om útkeazen ha. Yn in goedkeape of heale renovaasje is der op in stikmannich plakken sa’n tsien meter stielen balkonspilestek kommen. Dêr komt it bern yn de iepenens. Se kin hjir allinne út as se efter de muorre bliuwt, de koartste rûte oer de goeie gallerijen en treppen nei de útgong. Oerein dus, de trepportalen fine, wêr en hoefolle. Fluch.

Dêr’t ik krekt troch tillefoanman nei boppen treaun bin, hy mei syn hân amper amikaal op myn skouder, tank datst der bist flaaikjend, wy wisten dat wy op dy rekkenje koene, dat wie in trep efter in deagewoane húsdoar yn it midden fan ’e gallerij. As ik him iepen lûk hear ik hast de stilte. Hoefolle minsken wenje hjir? Is it inkeld in hânfol, kinne se dy net better evakuearje? Kin dy C har amok útlibje yn in leech pân. Ik skilje. Mar sjoch no: de tillefoan dy’t er my jûn hat kin net skilje, allinne skille wurde. Ik kom hjir nea mear fuort, is no wol dúdlik. Ik set de loop deryn, oer de gallerij, de hoeke om nei de koarte kant. Dêr ropt immen wat. Dan is der in gjalp en in klap. C? Bin ik te let? Ik draaf nei in doar. Ticht, ien fierder. Dy wol iepen. Op ’e drompel draait de wrâld foar myn eagen.

Ien leit op ’e búk ûnderoan de trep. Troch de fuorgen tusken de fliertegels rint bloed twirjend myn kant út. Syn tsjinsttillefoan sit noch yn syn hân.

“Help! Ambulânse! Help!” Ik raas it oer de binnentún hinne, de hannen as in toeter om ’e mûle, sa lûd dat de echo my temjitte slacht.

Mar it bliuwt stil. As bin ik hjir efterlitten. As ha se tocht, wy kinne ús personiel wol fan ’e trep ôf falle litte, mar it net sûnder feminine touch deabliede litte. Ik stap efterút, werom it trepportaal yn. En dan ynienen, skean foar my oer efter de balkonspilen op fjouwer heech, dêr roltsjeriidt C. Jongefammemûtel yn legging en baseballpetsje. Har lange helblauwe mohêren trui mei glitterkes is amper te missen. Se hat neat yn ’e hannen en fansels net in rêchpûde mei in bom. Fuort is se wer.

 

In lange, meagere man mei in tingrize stoppelkop wigelet yn pine. Mei de earmtakken op de knibbels en de hannen foar it gesicht gûlt er yn lange linen mei kletterjende úthalen. De akoestyk is glorieus tusken de hege wite muorren en pleistere plafondbalken en it antike fiskbonkeparket; it appartemint is stikken lúkser as jo tinke soene fan de gallerij ôf. Oan ’e oare kant, wêr helje se har fraters wei, út de rykdom fansels en ik wie har siggelkont en kostepost. Efter de man dy’t gûlt op ’e râne fan syn kerskleurige lounge sofa leit noch krektsa’n lange, griizjende figuer, mei de knibbels wat oplutsen, as yn siësta, mar sûnder de rute tekken oer him hinne dy’t foar kâlde dagen as hjoed oprôle klearleit op it bekling.

Gûlman hat niis myn kant op sjoen mar koe my net yn syn brânpunt krije. In hân op syn skouder, mines om krekt te wêzen, om him efkes út it gûlen te lichten, sil net folle úthelje.

“Um!” seit er en slacht myn hân fan him ôf. In frommis brr.

Ik rin nei it plantetaffeltsje werom en gean wer sitten.

Dan digeret gûlman nei myn Just Do It: “Do bist dochs mei dy fint mei de frouljusstim?”

“Nee hear.” Siet dat him dwers? Of miskien strielje ik mei de earms licht oerinoar mear gesach út: “Asjeblyft menear, wat is der bard?”

De hannen wer foar it gesicht. “Hy moast eat dwaan en kaam der nei in pear minuten wer yn en hy hime doe as hie er rûn.”

“Rûn?”

“Ja, rinne. Dêr hâldt er ornaris net fan.”

“Ah sa. Mar hy die it dochs. Wêrom?”

“Doe sette er him hjir neist my del en sei ’k doch efkes in kniperke pop. Doe gie er plat en ik sjoch sa syn siele nei de himel flinterjen, sa.” Gûlman syn lofterhân wabberet swak. “Hoe kin, hoe kin dat no?”

“Hertoanfal? Ha jo der in dokter by helle?”

“Nee.”

Hommels feit tillefoanman my fan it plantetaffeltsje ôf en giet der sels gau op sitten, as komt er in putsch tefoaren. “Hasto C sjoen?”

Ik skodzje myn holle. “Nee.”

“Wy hawwe in offer, fallene, sneuvele.”

Gûlman kringelet yn smert mar tillefoanman klaut mei de tillefoan oer ’t kin en sjocht it blanko oan.

“’t Is der mei him?—o.”

“Okee. It famke ûntsnapt en twa man dea. Jimme binne noch stumperiger as de Scientology.”